FEEDBACK SUCKS

Er zijn twee natuurlijke reacties op feedback. De eerste is schuldgevoel, je weet dat de ander gelijk heeft en dat jij het niet goed hebt gedaan. De tweede reactie is boosheid. Hoe haalt de ander het in zijn botte kop om dat van mij te vinden? Mijn reactie op feedback is meestal beide tegelijk: Ik heb het fout gedaan én ik ben boos dat iemand mij dat komt vertellen.

Feedback sucks. Laat me met rust.

De eerste keer dat ik meedeed aan een schrijfcursus moesten we een kort verhaal schrijven geïnspireerd op een afbeelding van een boer en boerin (waarvan ik mij pas later realiseerde dat het een wereldberoemd schilderij was).  Daarna moesten we ons stukje voorlezen en elkaars teksten becommentariëren. Maar eerst kregen we de regels van feedback te horen:

  1. Geef kritiek als een mening. Zeg: ‘Ik vind het een saaie tekst,’ en niet ‘het IS een saaie tekst.’
  2. Luister naar de feedback als kritiek op je werk en niet als kritiek op jou als persoon. Wanneer iemand zegt: ‘ik begreep niet wat je bedoelde met deze zin’ dan bedoelen ze niet: ‘Je kan niet schrijven.’ Ze begrepen alleen je zin niet.
  3. Kies met welke feedback je aan de slag gaat en met welke niet.

Het bleken de belangrijkste regels in mijn carrière te zijn. Als je op professioneel niveau werkt (en dat geldt voor ieder vakgebied, niet alleen voor schrijven), dan gaan er dingen fout. Als je voor een opdrachtgever werkt, dan gaan er dingen niet zoals hij of zij dat had gewild. Wanneer een redacteur mij vertelt dat ik 20% van mijn boek moet schrappen, dan zegt zij dat niet omdat ze vindt dat ik niet kan schrijven, maar omdat ze het boek beter wilt maken. Wanneer een opdrachtgever je wijst op iets dat niet goed is gegaan, investeert deze in jullie relatie en jullie toekomst.

Want als ze echt vinden dat je niet genoeg bent, dan zeggen ze meestal niets.

Feedback sucks. Give me feedback.

Mijn grootste criticaster is mijn echtgenote. Haar commentaar is direct en ze windt nergens doekjes om. Als zij iets te zeggen heeft over mijn carrière, over hoe ik iets (niet) aangepakt heb, of hoe ik iemand behandeld heb, dan kan ik maar één ding doen: luisteren. Ik word boos (hoe haalt ze het in haar hoofd om dit tegen mij te zeggen!) of ik voel me schuldig (ze heeft gelijk, ik ben een lul, ik ben dom, ik kan het niet.) Daarna duw ik deze basale reacties opzij, parkeer ze in de daarvoor bestemde ruimte (een hele diepe kelder met een slot erop) en luister naar wat ze te zeggen heeft. Daarna ga ik aan de slag.

Feedback sucks. Geen feedback krijgen sucks nog veel harder.

Mijn Superheldenproject is bijna afgerond. A.s. zondag wordt het boek gelanceerd op Manuscripta. Maandag begint de evaluatie van het project, wat is er goed gegaan en wat niet. En op basis daarvan bedenk ik mijn volgende project en mijn volgende boek. En mijn volgende en mijn volgende.

Wie zijn jouw grootste criticasters? Wie hebben het lef om jou te zeggen wat er gezegd moet worden? En hoe luister je daarnaar?

Reacties

  1. Herkenbaar, inclusief kelder met slot. Nog een les erbij: je kunt het niet elke lezer naar de zin maken. Al was het alleen al omdat de feedbacken soms tegengesteld zijn. Goed luisteren naar feedback is heel belangrijk, daarna volgt: (na het parkeren van de primaire reactie) welke keuzen wil ik daarin maken?

  2. Cocky van Dijk zegt:

    Ik schreef al als kind, maar altijd voor mezelf of voor mijn poppen. Toen ik het een aantal jaren geleden in mijn bol kreeg en eens mee ging doen met een schrijfwedstrijd, loog het juryrapport er niet om. Tevens de plaats waar ik eindigde, bijna onderaan. Dat was slikken. Maar het feit dat ik een verhaal had afgerond voor een wedstrijd smaakte naar meer en ik ben met het rapport aan de slag gegaan en heb kennis vergaard, En geoefend, geoefend en geoefend. Nu ben ik ondertussen een aantal publikaties rijker, klom steeds hoger in de wedstrijden, bij de laatste unleash award op plaats 7.
    Bovendien ben ik een aantal proeflezers zeer dankbaar. Hun tijd, aandacht en kritische opmerkingen zijn goud waard. En ik luister er nauwgezet naar, maar volg op sommige dingen, stijl en smaak, mijn eigen keuze.

    Groetjes,

    Cocky

  3. Mijn drie regels zijn:
    1) slikken en er even niets mee doen. Wat na een paar dagen is blijven hangen, daar ga ik serieus mee aan de slag.
    2) waar ik het meest tegen ageer, is het meest waar (en ontken ik het hardst).
    3) Als meerdere proeflezers dezelfde mening hebben, hebben zij gelijk.
    En wat ook waar is: ze zeggen wat ze ervan vinden omdat ze me willen helpen het verhaal (nog) beter te maken. Daarom kies ik juist geen proeflezers die alleen maar zeggen: Wat leuk…

Laat wat van je horen

*