BINO IN TURKIJE

Bino en Beer TurkijeDe rechten van de eerste acht Bino prentenboeken hebben uitgeverij Kwintessens, Vera de Backker en ik al weer enige tijd geleden verkocht aan China, Turkije, Vietnam en Thailand. En daarna hoorden we niks meer. Vorig kwam er nog een afbeelding van Bino en Beer in het Turks onze kant op, maar dat was het. Wij gingen ondertussen gewoon door met onze pinguïn en maakten een musical, een app en vier nieuwe boekjes.

En toen zat er vandaag ineens een filmpje in onze mailbox. De tekst schijnt ongeveer te luiden: ”Hallo lieve vaders, moeders en kinderen. ik ben witte pinguïn Bino, en mijn vrienden en ik staan in deze boeken en in de boekenwinkels voor iedereen om van te leren en plezier mee te hebben.” (Met dank aan Jaap Ruurd Feitsma voor de vertaling).

Ik vind het filmpje echt hilarisch en mijn kinderen kunnen er geen genoeg van krijgen. De Turkse kinderen hopelijk ook niet.

SUPERHELDEN.NL IN BOLOGNA

Foto: Susanne van Dijk

Superhelden.nl in Bologna (foto: Susanne van Dijk)

Deze week is de jaarlijkse kinderboekenbeurs weer van start gegaan in Bologna. Daar proberen uitgevers uit verschillende landen hun boeken te slijten aan buitenlandse collega’s en zelf rechten te kopen van titels voor hun eigen markt. Het is de grootste kinderboekenrechtenbeurs van de wereld en het is een feest om er rond te lopen. Overal boeken in allerlei kleuren, formaten en talen, overal mensen die in letters denken.

Het is alweer een paar jaar geleden dat ik er was – 2008 om precies te zijn – maar mijn boeken zijn er sinds die tijd wel altijd te vinden. In de afgelopen jaren probeerde uitgeverij Zwijsen er mijn Subrozaboeken te verkopen (niet gelukt) en Kwintessens de prentenboeken over Bino. Dat lukte wel, binnenkort verschijnen de eerste acht Binoboeken in het Thais, Chinees, Vietnamees en Turks.

Vorig jaar werd Superhelden.nl voor het eerst aan buitenlandse uitgeverijen voorgesteld door De Fontein. Er was voorzichtige belangstelling vanuit Rusland en Duitsland. Dit jaar staan deel één en twee prominent op de stand, zoals goed te zien is op de foto die Susanne van Dijk mij vandaag vanuit de beurs twitterde. Ik ben uiteraard enorm benieuwd hoe er dit jaar op gereageerd wordt. Zijn er kopers, of wachten ze af tot de trilogie compleet is?

In 2008 was ik er een hele week, samen met mijn echtgenote en oudste – toen nog enige – zoon. Terwijl zij de stad verkende, liep ik twee dagen op de beurs. De rest van de week was de stad van ons alle drie. Wat ik mij herinner is dat het toen prachtig mooi weer was. Daar hebben de bezoekers van de beurs dit jaar geen last van, begrijp ik uit de berichten op Facebook en Twitter. Gelukkig hebben ze wel boeken, heel veel boeken. En twee daarvan, die zijn van mij.

De geschiedenis van Bino

Toen mijn zoon Daniel geboren werd, had ik alleen nog maar boeken voor oudere kinderen. Daarom besloot ik een prentenboek te maken voor kleuters. Ik benaderde mijn goede vriendin Vera de Backker, een illustratrice die ik erg bewonder en die al meer dan 20 (prenten)boeken op haar naam heeft staan. We doken samen een middag de kroeg in en bedachten een pinguïn. Een witte.

Een witte pinguïn die niet op de schoolfoto wil omdat hij niet te zien is in de sneeuw. Dat was verhaal waarmee we naar huis gingen. Mijn vrouw doopte hem: Bino. Inmiddels zijn er acht prentenboeken met Bino in de hoofdrol. Maar voordat het zover was, moest er heel wat gebeuren …

Vera en ik maakten een ruwe opzet van het prentenboek en daarna ging zij aan de slag met de illustraties. In ongeveer een jaar tekende ze een prachtig boek bij elkaar, waarin niet alleen Bino, maar ook zijn vriendjes Zwartvoet, Sneeuwvleugel en Kleintje tot leven kwamen. Met de tekeningen onder haar arm ging Vera de Nederlandse uitgeverijen langs. En hoewel de uitgevers lovende woorden spraken over onze pasgeboren pinguïn, durfde geen van het aan om het boek te publiceren. Prentenboeken zouden duur zijn om te maken en slecht om te verkopen. Volgens hen kwam slechts een enkel boek boven het maaiveld uit. Weinigen brengen daadwerkelijk geld op.

Hoewel ze voor een andere opdracht bij Uitgeverij Kwintessens was, liet Vera de tekeningen van Bino toch even aan de redacteur zien. Zij was enthousiast en maakte een afspraak voor haar en mij bij uitgever Jeroen. Toen ging alles heel erg snel …

Kwintessens is gespecialiseerd in educatieve uitgaven voor scholen. Eén project waar zij al geruime tijd mee bezig waren, was een box met acht prentenboeken voor groep 1 en 2 van de basisschool. Iedere uitgave moest een  verhaal bevatten die een sociale competentie behandelde, zoals Aardig Zijn, Voor Jezelf Opkomen en Ruzies Oplossen. Wat ze misten was een aansprekend karakter voor kleuters.

Op weg naar Kwintessens hoopten wij dat ons prentenboek eindelijk uitgegeven zou worden. In plaats daarvan kwamen we terug met de opdracht voor nóg zeven boeken. We mochten kiezen of we er een half jaar of anderhalf jaar over wilden doen. We kozen uiteraard voor het eerste.

Zes maanden lang hebben we alles gegeven. We bedachten onze verhalen in een esoterische winkel in Amsterdam, schreven onze teksten, tekenden de platen en mailden ons werk aan elkaar voor commentaar of aanvullingen. En hoewel zeven prentenboeken schrijven een behoorlijke klus is, kwam het leeuwendeel van het werk terecht bij Vera, die in zes maanden evenveel produceerde als ze normaal doet in drie jaar. Ondertussen maakten liedjesschrijvers Jeroen Schipper, Suze van Calsteren en VOF de Kunst bij ieder prentenboek één of meer prachtige liedjes.

Na ruim zes maanden lagen er acht prentenboeken, een cd met dertien kinderliedjes en de prototypes van twee handpoppen; eentje van Bino en eentje van Kleintje. Klaar om naar Singapore gestuurd te worden, want daar zou alles gedrukt worden. Wij konden op onze lauweren gaan rusten. Dachten we.

Ieder jaar is er in Utrecht het Festival Mooie Woorden, een literair festival met een speciale plek op de zondagmiddag voor de jeugd. De dames van de organisatie vroegen mij of ik een kleutervoorstelling wilde maken voor het festival van 2010. Even dacht ik daar geen tijd voor te hebben, toen ik mij realiseerde dat ik het materiaal al voor handen had. Bino! Ik schreef een theatertekst op basis van de prentenboeken, vulde ze aan met de liedjes van Suze, Jeroen en VOF de Kunst en vroeg actrice, clown en regisseuse Lidion Zierikzee of zij de regie op zich wilde nemen. Omdat ze het te druk had met haar afstudeervoorstelling, besloot Lidion niet alleen de regie te doen en de productie, maar ook de tweede hoofdrol voor haar rekening te nemen. (in haar hoofd is dit logisch :))

In februari 2010 speelden we onze voorstelling voor 140 kleuters en hun ouders. Het was een enorm succes, de kinderen braken bijna de tent af van enthousiasme. We wisten dat we iets bijzonders in handen hadden.

Inmiddels is de Binobox een groot succes in Nederland en worden de boeken gebruikt op scholen en in kinderdagverblijven. De box is verkocht aan China en Thailand en daarnaast zijn er nog vijf landen geïnteresseerd in de witte pinguïn. Bino gaat regelmatig met mij en Vera op reis naar scholen in het hele land (en ik heb er zelfs al uit voorgelezen in het Midden-Oosten). Mijn zonen bladeren zelf regelmatig door de prentenboeken heen, spelen met de poppen, zingen de liedjes, of luisteren als mijn vrouw of ik uit Bino voorlezen. Eind 2011 verschijnen er vier nieuwe Binoboeken, met als onderwerpen: Boos, Bedroefd, Bang en Blij.

En de musical? Die gaat opnieuw in première en wel op 15 januari in Amersfoort. Deze keer sta ik niet op het toneel maar mag ik in de zaal zitten en vandaar uit op zoek gaan naar Bino.