Hoe zit het nou %&*$# met Nachtmerrieman!

1595 dagen geleden hadden 308 mensen 17.032 euro gestort om een boek te krijgen dat pakweg drie jaar geleden had moeten verschijnen. Vandaag is dat boek er nog steeds niet. En het is ook nog niet af.
 
Het is ook nog niet bijna af.
 
En sommige donateurs zijn het wachten zat.
 
Ik snap dat.
 
Laat me beginnen met iets heel duidelijk te stellen. Ik ben verantwoordelijk voor mijn leven en voor mijn project. Ik heb een belofte gedaan die ik niet heb waargemaakt en daar ben ik als enige verantwoordelijk voor. Ik heb de afgelopen drie jaar keuzes gemaakt waardoor het boek er nog niet is. Ik sta 100% achter al die keuzes. Maar het zijn wel mijn keuzes. En als donateur heb je het volste recht om mij aan te spreken op het niet nakomen van mijn belofte.
 
Er zijn een heleboel redenen waarom het boek te laat is. Veel van die redenen heb je kunnen lezen in een eerdere update en in de blogpost: ‘Waarom ik spijt heb van mijn crowdfundingactie’. Maar er zijn daarna nog een aantal dingen gebeurd, sommigen hadden met het boek te maken, andere niet.
 
En dat is het grote probleem met NMM voor mij in de communicatie. Er spelen zoveel dingen tegelijk en door elkaar, dat ik soms niet weet wat te communiceren.
 
Ik ga het toch proberen.
 
Na mijn blogpost van 16 januari 2016, begon ik vol goede moed te schrijven aan NMM. Ik voelde de druk van de crowdfunding niet meer (nog steeds niet, trouwens), wist wat ik wilde met mijn grotere, ambitieuzere plot en mijn hoofdpersoon Madeline Finn. Ik schreef elke dag aan het boek en wanneer ik niet schreef, werkte ik aan de structuur. Gestaag kwam mijn woordenaantal weer in de buurt van de 35.000 die ik eerder had weggegooid. En wat ik had, was het beste dat ik ooit geschreven had.
 
Tegelijkertijd realiseerde ik mij twee dingen:
 
1. Dit boek ging mij veel meer tijd kosten dan ik had gepland. Langer dan de zes maanden die ik in de crowdfunding had genoemd. Langer dan het jaar dat ik er in mijn hoofd van had gemaakt. Misschien wel twee jaar. Omdat de structuur van het boek veel ingewikkelder is dan welk boek ik ook eerder schreef. Omdat de taal anders is dan die van een jeugdboek. Ik schrijf domweg veel minder woorden per dag dan aan bijvoorbeeld Superhelden.nl, soms maar honderd (ipv 1.000).
 
2. Ik moest meer backstory uitwerken voor mijn personages dan ik ooit had gedaan.
 
Misschien moet ik dat even uitleggen.
 
Als ik per ongeluk op een Tros muziekfeest op het plein kom, dan vind ik daar wat van. Ik hou niet van de muziek, dus misschien erger ik me. Of misschien amuseer ik mij omdat ik zie dat anderen zich amuseren.
 
Als je juist graag op dat soort feesten komt, reageer je anders dan ik.
 
Als de zanger zingt over een verloren liefde, dan reageer ik anders dan iemand die net verlaten is. Als iemand met een multiculturele achtergrond op zo’n feest komt, waar meestal bijna iedereen wit is, reageert zij anders dan ik.
 
Wie je bent, maakt hoe je reageert op een situatie. Dat is in het echte leven zo, en dus ook in een boek.
 
Maar in een jeugdboek is dat veel minder! En dat komt met name omdat de personages jonger zijn en minder meegemaakt hebben. Kinderen reageren, zeker tot een jaar of elf, veel primairder. Daarnaast zijn het soort jeugdboeken dat ik schrijf minder psychologisch dan wat ik met NMM van plan ben.
 
Ik realiseerde me, dat ik te weinig over mijn personages wist. Niet alleen over de hoofdpersoon, haar echtgenote en de dader, maar ook over de slachtoffers.
 
Voordat ik verder kon, moest ik de achtergronden uitwerken van mijn personages die verder gingen dan hun haarkleur, leeftijd, opleiding en leefstijl. Ik moest weten wat ze dreef, wat hun passie was, waar ze bang voor waren. Ik moest weten wat ze hadden meegemaakt.
 
Maar hoe doe je dat?
 
Ik ga er altijd vanuit dat ieder probleem dat ik tegenkom, al een keer door iemand anders is opgelost, dus ik begon te Googlen. En ik kwam uit op een boek dat ‘Story Genius’ heette. In dat boek werd een methode uit de doeken gedaan waarin je het verleden van een personage uitwerkt met het plot van je boek ingedachte. Je bedenkt specifieke situaties die je hoofdpersoon dusdanig hebben gevormd dat ze wordt wie je nodig hebt voor je roman.
 
Het was fascinerend om te lezen, maar ook behoorlijk pittig. En ik kwam er niet helemaal uit hoe ik dan moest doen. Op dat moment besloot de schrijfster van het boek, samen met een romanschrijfster die de methode al gebruikt had, een online cursus te geven waarin je specifiek je personages voor jouw boek ging uitwerken. En je kreeg een persoonlijke coach die met jou meelas.
 
Wow.
 
Ik was meteen verkocht en kocht een plekje. Vol goede moed begon ik aan de cursus, die nog beter was dan ik had gehoopt. Mijn personages groeiden en werden als van vlees en bloed.
 
Nu een klein stukje terug in de tijd.
 
Het moment dat ik me realiseerde dat ik voorlopig niet verder kon met het daadwerkelijke schrijven aan NMM, was ik gestart met Superhelden 4. Want ik wilde hoe dan ook iedere dag schrijven. Ik had het plot van het boek per ongeluk op vakantie bedacht en de structuur uitgewerkt en het was – vergeleken net NMM – een zonnetje om te schrijven. Ondertussen werkte ik iedere dag aan de personages van NMM, aan de plotstructuur en schreef ik af en toe een hoofdstuk als ik ineens de geest kreeg. Al snel kwam daar de cursus bij en deed ik twee dingen tegelijk. Tussendoor schreef ik ook nog even Meesterspion in zes weken (want: inkomen).
 
Dat ging goed, totdat het fout ging.
 
Ik leverde Superhelden 4 in (voor 3/4 af, maar wilde de reactie van mijn redacteur weten, voordat ik het einde schreef) en begon aan week 2 van de cursus (die 10 of 16 weken duurt).
 
Ik kreeg Superhelden 4 terug met meer commentaar dan ik had verwacht. Maar ik was het er wel mee eens.
 
Ik ging Superhelden 4 herschrijven en zat inmiddels in week 5 van de cursus. So far, so good, al werd het wel een beetje veel.
 
En toen was het 7 juli en was er het ongeluk. En ik deed niets meer aan welk boek dan ook. Ik heb m’n gezin overeind gehouden, totdat ik zelf instortte. Ik kreeg begeleiding en een diagnose ADHD. (Goh, wat viel er veel op z’n plek). Ik leer nu van mijn psycholoog hoe ik planningen moet maken die wel werken, hoe ik kan leren om mijn attentiespanne te verlengen (ik zit nu op 8 minuten …) en om maar een ding tegelijk te doen.
 
Dat ene ding is nu Superhelden 4 afmaken. Dat is om verschillende redenen:
 
1. Het boek is bijna af. Dat betekent dat ik over een paar maanden iets klaar heb, en dat gevoel heb ik nodig, na negen maanden ‘niks’ doen. Ik heb het succes nodig.
 
2. Het is relatief makkelijk om te schrijven. Ik ken de personages, weet hoe het verhaal gaat, en wat er niet goed was aan de vorige versie. Ik weet wat ik moet doen. Het is veilig. Daarnaast leer ik weer om langer te schrijven, om het uur per dag dat ik nu schrijf op te rekken naar de paar uur per dag die ik voorheen schreef.
 
3. Een nieuw boek betekent inkomen, en dat betekent dat ik kan blijven doen wat ik het liefste doe: schrijven.
 
Zodra SH4 af is en goedgekeurd, ga ik verder met de cursus Story Genius. Ik heb met mijn Amerikaanse coach en de makers afgesproken dat ik het op mag pakken wanneer ik daar weer toe in staat ben, en het mag uitwerken in mijn eigen tempo.
 
Zodra ik klaar ben met de cursus, ga ik NMM (her)schrijven en afmaken, met de personages die ik daarvoor ontwikkeld heb.
 
Een ding tegelijk, na elkaar.
 
En dan, op gegeven moment, is er een eerste versie af. Die laat ik dan een paar weken liggen, lees het opnieuw, herschrijf het eventueel en stuur het naar mijn redacteur bij Meulenhoff. Zij gaat daar dan op reageren en stuurt het mij terug met het verzoek een tweede versie te schrijven.
 
En dat gaat net zolang door totdat wij allebei tevreden zijn. En tussendoor zal ik opdrachtwerk doen, optreden op scholen, lezingen geven, vader zijn en echtgenoot. Want het leven gaat gewoon door. En we moeten ook eten.
 
En dan komt het moment dat NMM verschijnt. En dan komt er het beloofde feest. Het beste feest. Het feest waar ik eindelijk mijn boek deel met jullie, de donateurs. Waar ik jullie persoonlijk één voor één bedank voor jullie steun en voor jullie geduld.
 
Maar ik doe geen enkele belofte meer wanneer het boek uitkomt. Want ik kan het niet waarmaken. Tenzij ik het snelste boek ga schrijven dat ik kan, in plaats van het beste. Dan is het eind van dit jaar af.
 
Maar ik wil dat niet.
 
Jullie hopelijk ook niet.

2016 – Het jaar van het boek

2016 jaar van het boek2016 is door het CPNB uitgeroepen tot het jaar van het boek. Volgens de website betekent dit dat er ‘extra aandacht is voor het boek in bibliotheken, boekhandels, bedrijven, onderwijs en andere (literaire) instellingen. Van boekbesprekingen tot prijsuitreikingen, van (lees)acties tot exposities. Voor jong en oud, rijk en arm, van laaggeletterd tot boekenwurm.’ Een mooi initiatief, wat mij betreft!

Nu is het voor een schrijver natuurlijk altijd jaar van het boek, maar 2016 wordt ook voor mij wel heel speciaal. Niet alleen is dit het jaar waarin ik Nachtmerrieman inlever bij uitgeverij Meulenhoff (yeah, baby!), maar er verschijnen ook maar liefst drie nieuwe boeken van mijn hand, schrijf ik evenveel korte verhalen voor een nog te verschijnen verhalenbundel, plus een kort Superhelden.nl-verhaal voor Plot26 én liggen de Duitse vertalingen van Superhelden dl 1 en 2 in die Buchhandlung!

Maar in het jaar van het boek wil ik ook iets speciaals doen. Iets dat niet over mijn eigen boeken gaat. Daarom ga ik in 2016 meer boeken lezen van mijn Nederlandse collega’s, minimaal vijftien. Dat is iets wat ik voor mijn gevoel veel te weinig doe. Deels omdat ik ter ontspanning het liefst genrefiction voor volwassenen lees, maar ook omdat ik het soms lastig vind om Nederlandse boeken te lezen als ik zelf in het Nederlands schrijf. Ik ben altijd bang dat ik andermans stijl overneem.

Helaas mis ik daardoor wel een paar prachtige boeken! Want wat ik vorig jaar las, waren absolute pareltjes. ‘Gips’ van Anna Woltz, ‘Elke dag een druppel gif’ van Wilma Geldof, ‘Hoe ik per ongeluk een boek schreef’ van Annet Huizing, wat heb ik genoten van dit drietal. En ik wil meer! Vandaar dat ik het jaar van het boek aangrijp om minstens een keer per maand een oorspronkelijk Nederlandstalig jeugdboek te lezen.

Ik gebruik daarvoor de Hebban Reading Challenge. Hoewel de Engelse naam anders doet vermoeden (wat is er mis met het woord ´uitdaging´?), is de challenge alleen voor Nederlandse boeken (vertaald mag  wel), dus ik kan mijn Engelse en Nederlandse leeslijst helaas niet combineren. Daarom gebruik ik Goodreads om bij te houden wat ik lees dit jaar. Mijn Nederlandse uitdaging heb ik in ieder geval op vijftien boeken gezet, te beginnen met ‘Truth or Dare’ van Wieke van Oordt. En ja, dat is – ondanks de Engelse titel – een Nederlands boek…

Hoe gaat jouw jaar van het boek eruit zien? Ga je eindelijk zelf dat boek schrijven? Doe je mee aan een #boekperweek uitdaging van de Bibliotheek of vul je de Hebban Reading Challenge in? Ga je een leesclub organiseren of word je lid van de voorleesexpres? Ga je overbodige boeken doneren aan de stichting zwerfboek of kom je met een innovatie die het boekenvak gaat veranderen?

Geen tijd, geen geld, toch doen

Boek losHoewel ik de veertig uur per week werken zelden haal, krijg ik toch behoorlijk veel voor elkaar. Ik schrijf gemiddeld vijf boeken per jaar (niet allemaal zo dik als ‘Superhelden.nl dl3’ uiteraard), geef lezingen en realiseer bijna iedere jaar wel een Waanzinnig Plan. Daarnaast ben ik huisman, vader en echtgenoot, sport ik bijna iedere dag en lees ik ook regelmatig een boek of kijk ik een film of serie.

Die Waanzinnige Plannen kosten vaak geld, en hoewel ik niet mag klagen over de verdiensten als schrijver (hoeveel mensen in mijn vak kunnen zeggen dat ze ervan kunnen leven?) schiet er zelden iets over voor bijvoorbeeld een verre vakantie, laat staan voor een Waanzinnig Plan. Die moet ik dus op een andere manier zien te financieren. En dat lukt (bijna) altijd.

Ik ben daar niet de enige in. Mensen als Martijn Aslander, Esther Jacobs en Patty Golsteijn bloggen regelmatig over wat ze allemaal bereiken ondanks (of misschien wel dankzij) hun drukke leven en hun beperkte financiële middelen. Het kan dus zeker!

Maar hoe?

In mijn boek ‘Waanzinnige Plannen! – En hoe te realiseren’ en de bijbehorende lezing ga ik in eerste instantie in op wat ons tegenhoudt om onze plannen uit te voeren en geef ik handvatten om een goeie planning te maken. Maar wanneer mensen door hun zelfgecreëerde barrières heen breken en daadwerkelijk aan de slag gaan, volgt vaak de vraag: heb je ook praktische tips voor mij? Hoe maak ik nou meer tijd vrij en hoe kom ik aan geld?

Om die vragen te beantwoorden blog ik regelmatig over hoe je bijvoorbeeld urgentie creëert of tijd wint met vroeger opstaan. Maar ik kan daar nog veel meer over vertellen. Daarom hebben Uitgeverij Scriptum en ik besloten dat er een vervolg komt op ‘Waanzinnige Plannen’. Het gaat heten: ‘Geen tijd, Geen geld, Toch doen’ en verschijnt in mei 2015.

FullSizeRenderHet contract heb ik net getekend, en de structuur van het boek heb ik helemaal klaar. Het komt vol met praktische tips en verhalen te staan, wordt 160 pagina’s en gaat 12,50 kosten.

Nu alleen nog de tijd vinden om het te schrijven de komende maanden, naast ‘Nachtmerrieman’. Gelukkig heb ik een aardig idee hoe ik dat moet doen.

En jij straks ook.

The Rabbit Back Literature Society van Pasi Ilmari Jäaskeläinen, een recensie

rabbit-back-3dThe Rabbit Back Literature Society is een vernuftig, verwarrend, intrigerend maar uiteindelijk ook frustrerend boek.

Rabbit Back is als het nuchtere Finse tweelingbroertje van het Amerikaanse plaatsje Twin Peaks. Ogenschijnlijk een stadje als alle andere met inwoners niet vreemder dan elders, gaan wij de mensen – en met name de schrijvers – in Rabbit Back anders bekijken door de ogen van hoofdpersoon Ella Milana.

Ella, een vervangende leerkracht en aankomend auteur die zich drukker maakt over het feit dat ze nooit kinderen kan krijgen, dan over het leven dat ze (niet) leidt, wordt onverwacht toegelaten als tiende lid tot de The Rabbit Back Literature Society, een prestigieus gezelschap van lokale schrijvers die inmiddels allemaal wereldberoemd zijn. Alle leden zijn uitgezocht en opgeleid door kinderboekenschrijfster Laura White.

Wanneer Laura White plotseling verdwijnt, gaat Ella op onderzoek uit en stuit op een nog groter mysterie waar alle andere negen leden van The Rabbit Back Literature Society bij betrokken lijken te zijn geweest.

Het boek is bij vlagen magisch realistisch, metafictie en een mysterie tegelijk. Het verhaal is prachtig geschreven – met jaloersmakend mooie zinnen – en heeft veel te melden over schrijven en schrijvers, een genot voor mensen die van boeken en taal houden. Vooral het kinnesinne tussen de auteurs is absoluut herkenbaar en hilarisch. Maar ook observaties als: We should never talk about what we’re writing, or our writing might turn into nothing but talk’ raakten een gevoelige snaar. (Zie ook mijn blog daarover op NMM).

De personages zijn fantastisch en origineel, met als absolute favoriet Martti Winter, een corpulente, volledig in zichzelf gekeerde schrijver, die belaagd wordt door weggelopen honden, en de sleutel tot het geheim van het gezelschap heeft begraven in zijn tuin. De sfeer is dromerig, de scènes zijn af en toe geladen met seksuele spanning en hoewel het tempo traag is, roept het verhaal genoeg vragen op om door te lezen.

Pasi

Pasi Ilmari Jäaskeläinen

Maar als mysterie schiet het boek te kort. Van de drie belangrijke puzzels die in het boek worden geïntroduceerd – de verdwijning van Laura White, de klassieke romans waarvan delen spontaan herschreven lijken te worden en het duistere geheim van de The Rabbit Back Literature Society – wordt er slechts een opgelost op de laatste bladzijde in de laatste zin. Daarmee voelt The Rabbit Back Literature Society aan als het laatste seizoen van een Amerikaanse tv-serie die onverwacht gecanceld is.

Een beetje als Twin Peaks dus.

The Rabbit Back Literature Society is het eerste boek van de Finse Pasi Ilmari Jäaskeläinen dat vertaald is in het Engels. Zover ik weet zijn de rechten niet aan Nederland verkocht.

Het zwarte gat in mijn hoofd

Black_Hole_in_the_universeHet is niet zo dat ik in een zwart gat val wanneer er weer een boek af is, een leegte waaruit de karakters uit het laatste manuscript gevlucht zijn, een ruimte wachtend om opgevuld te worden met nieuwe verhalen en personages. Het is eerder andersom. Ik heb een zwart gat in mijn hoofd, gevuld met karakters die vechten om aandacht!


Superhelden3.nl
Vorige week mailde ik de laatste versie van Superhelden3.nl naar mijn redacteur en een viertal proeflezers. Het is de eerste versie in anderhalf jaar waar ik meer dan tevreden over ben. En niet onterecht als ik de reacties van de eerste proeflezers mag geloven:

F: ‘Het is echt een heel geslaagd boek geworden. Het is vanaf het begin spannend en dat blijft het ook.’

L: ‘Best of all!’

N: ‘Wauw, wat een boek!!  Mijn complimenten voor het ijzersterke verhaal.’

Omslag Superhelden3.nlVolgende fase
Maar ik ben nog niet klaar! Want de proeflezers hadden ook pagina’s vol opmerkingen, somden inconsistenties op tussen de drie boeken en gaven aan wat er eventueel verbeterd kon worden. In februari krijg ik het manuscript terug van de redacteur en dan heb ik een maand om alle kritiek te verwerken en het manuscript te herschrijven.

Maar wat een doet een schrijver in de tussentijd?

Schrijven natuurlijk.

Schrijven
Iedere ochtend schrijf ik een aantal pagina’s aan Trippel Trappel, het sinterklaasboek-van-de-film. ’s Middags werk ik aan het plot van Nachtmerrieman. Tegelijkertijd probeer ik Scrivener– een wordprocessor speciaal voor boeken – uit te vogelen. Dat doe ik door alle losse ideeën voor NMM op te slaan in mapjes met karakters, plots, research en locaties.

One flewCrowded House
Het resultaat? In mijn hoofd vechten op dit moment Iris, Alex, Fiber en YunYun (uit de Superheldentrilogie) met Fretje, Takkie, Bello en Kari (de dieren uit Trippel Trappel) en Madeline Finn, haar dochter, drie lijken en een moordenaar (uit Nachtmerrieman) om een plekje in mijn hoofd. En dat gaat er niet zachtzinnig aan toe, want dat soort karakters schrijf ik nou eenmaal niet. Geloof me, het is ellebogenwerk daarbinnen.

Had ik maar een leeg, zwart gat in mijn hoofd, dan was het tenminste rustig. Zou lobotomie een optie zijn?

(Nee, hoor, het is een feestje :))

10 dingen die je misschien niet weet over Superhelden3.nl

1 tot 10In oktober 2012, direct na de kinderboekenweek, begon ik aan het derde en laatste deel van mijn Superheldentrilogie. Het was de bedoeling dat het een jaar later zou verschenen.

(Dat liep allemaal even anders. De lange versie van het hoe en het waarom lees je hier. De korte versie: het manuscript was niet goed genoeg.)

Vandaag leverde ik de vierde versie van Superhelden3.nl in en het leek mij leuk om eens even wat feitjes op een rij te zetten over de trilogie.

Tien weetjes

1. Ik ben ruim 15 maanden met het manuscript bezig geweest. Daar komt nog een week of zes bij voor het verwerken van de opmerkingen van de redacteur. Dat is in totaal net geen anderhalf jaar en daarmee het langste dat ik ooit aan een boek werkte.

2. In totaal schreef ik meer dan 125.000 woorden, waarvan ik er 35.000 weer weggooide (waaronder een aantal heel spannende hoofdstukken!)

3. Het is het dikste boek dat ik tot nu toe schreef (en dat blijft zo totdat Nachtmerrieman uitkomt).

4. Ik mailde vandaag de vierde versie van het boek, maar het is pas de tweede keer dat ik het EINDE haalde.

5. Niet alle personages in het boek halen het einde.

Superhelden3.nl6. Niks en niemand in Superhelden3.nl is wat het lijkt.

7. Ik ben heel tevreden over deze versie, maar de redacteur van De Fontein moet het nog lezen, dus er kan nog van alles misgaan!

8. Dit is het laatste deel van de trilogie, maar misschien niet het laatste boek over de Superhelden.

9. Deze week verschijnt de vijfde druk van het eerste deel en de derde druk van het tweede deel. In totaal zijn er nu bijna 20.000 exemplaren (van beide delen samen) gedrukt.

10. Twee buitenlandse uitgevers lezen nu een aantal vertaalde hoofdstukken van deel 1 om te kijken of ze de boeken misschien in hun land willen uitgeven.

Wie had dat allemaal kunnen bedenken toen ik in 2010 twitterde: ‘Uitgever gezocht met geld en lef’?

Ik niet.

 

HET VERHAAL STAAT ALTIJD CENTRAAL

Superhelden3.nlHet verhaal staat altijd centraal, dat is wat ik met mijzelf afsprak toen ik stopte met het schrijven van AVI-boekjes. Bij de series waar ik aan meewerkte was het AVI-niveau namelijk belangrijker dan het verhaal. Waar ik altijd zoveel mogelijk bijvoeglijk naamwoorden schrap, moest ik ze hier toevoegen om het leesniveau op te krikken. Ik wilde dat niet meer, ik wilde zelf bepalen wat schreef, en hoe ik het opschreef. Ik wilde alleen nog maar mijn eigen verhalen vertellen, op mijn eigen manier.

Het eerste boek dat ik volledig op eigen voorwaarden schreef, was Superhelden.nl. Het is mijn grootse succes tot nu toe. De teller staat inmiddels op 11.000 verkochte exemplaren, het leverde een succesvol deel twee op en wordt mogelijk vertaald. Het boek is voor mij hét bewijs dat je niet moet proberen iets ‘commercieels’ te schrijven, maar juist een doelgroep moet zien te vinden voor het verhaal dat alleen jij kan vertellen.

‘Maar schrijf jij niet vrij bewust naar de markt toe, Marcel, als ik het zo mag uitdrukken?’ vroeg een collega aan mij.

Het antwoord is: ‘Nee, nooit.’ Het idee om de Superhelden.nl-trilogie te koppelen aan een internetgame bijvoorbeeld, kwam voort uit mijn liefde voor boeken én games. Ik vermoedde wel dat het aan zou slaan, maar daar was nog geen bewijs voor. Sterker nog, ik droeg zelf bij aan de kosten van de game, zo heilig geloofde ik erin. En ik schreef het boek precies zoals ik dat wilde, zonder concessies. Ik was dan ook blij verrast toen een bekende boekverkoper mij mailde: ‘Superhelden.nl is veel beter dan ik had verwacht. Ik had een veel commerciëler, gelikter boek verwacht na alle PR en marketing.’

Ik was een blij ei. Want hoewel ik heel graag heel veel boeken verkoop (en dara ook mij uiterste best voor doe) staat het verhaal altijd centraal.

Billy de Kip previewAltijd je eigen verhaal vertellen heeft ook consequenties. Want hoe enthousiast Billy de Kip ook wordt ontvangen door lezers en recensenten, een donker prentenboek vol cowboys, robots en geweld blijkt niet heel makkelijk te verkopen. Een groot commercieel succes is het boek tot nu toe niet, maar het is wel een van de verhalen waar het meest trots op ben in mijn carrière (en dat kan ik niet van al mijn AVI-boekjes zeggen). En wat ik van Billy leer is dat je ook langzaam je publiek kan vinden.

Het verhaal staat altijd centraal. Dat is ook waarom de uitgever en ik besloten om Superhelden3.nl een half jaar uit te stellen, tot groot verdriet van de lezers en de boekhandelaren die deel drie voor de feestdagen hadden verwacht. Het boek was af, het was leesbaar, we hadden het uit kunnen brengen. Dat was commercieel een betere beslissing geweest.

Maar het was niet goed, in ieder geval niet goed genoeg voor mij. Ik schrapte de helft van het manuscript en begon opnieuw. En nu heb ik een derde deel geschreven waar ik wél volledig achtersta. In april 2014 wordt de trilogie afgerond op een manier waar ik voor altijd trots op kan zijn.

Het verhaal staat altijd centraal. Daarom raakte mij de volgende tekst ook, die recensent Jaap Friso op zijn eindejaarsblog schreef:

Logo_Jaap_Leest‘Ik kan niet vaak genoeg pleiten voor de noodzaak van verhalen. Dan bedoel ik vooral de noodzaak die de schrijver moet voelen om zijn of haar verhaal met de wereld te delen. Natuurlijk is schrijven ook een ambacht, en een vak waar geld mee verdiend moet worden. Maar laat het toevertrouwen van letters aan papier of scherm toch in de eerste plaats vanuit een innerlijke drift voorkomen. Op social media schermen schrijvers met het aantal woorden dat ze op een dag hebben geschreven. Gaat het er niet vooral om dat het juiste woord op de juiste plaats staat in plaats van hoeveel het er zijn? Liever geen woorden dan dat er een quotum gehaald moet worden. Schrijf omdat het moet, niet omdat het kan.’

Het is een pleidooi waar ik mij voor de volle honderd procent achter schaar. Schrijf wat je wilt schrijven, laat je innerlijke drift leidend zijn. Dat is tenslotte waar we schrijvers voor zijn geworden.

dont_worry_about_word_count_worry_about_makin_tshirt-p235586900818791660uh4j_400Maar de tekst van Jaap Friso zette mij ook aan het denken. Ik ben namelijk één van die schrijvers die ‘schermt’ met het aantal woorden dat ik op een dag heb geschreven! Voor mij is dat vooral een middel om de voortgang te bewaken, geen doel op zich. Als ik een boek in zes maanden wil schrijven, dan moet ik een bepaald aantal woorden per dag schrijven. Het is niet onbelangrijk – geen woorden = geen boek – maar het is zeker geen doel op zich. Het verhaal – daar ga ik weer – staat altijd centraal.

Maar dat is niet wat ik communiceer op Twitter en Facebook! Wat ik communiceer is het aantal geschreven woorden. De reden waarom ik dat doe is simpel: over het boek zelf kan ik nog niks zeggen. Dat verhaal en de personages, het plot, het thema, de zinnen; ze zijn allemaal nog in ontwikkeling. Het is als de foto’s van je nog ongeboren kind, die laat je ook alleen maar aan de mensen zien die heel dicht bij je staan.

Nachtmerrieman

Nachtmerrieman

Het verhaal staat altijd centraal. En het verhaal dat ik (en vele schrijvers met mij) vertellen op Social Media is dat woordenaantallen wél belangrijk zijn. En dat is niet het verhaal dat ik wil vertellen. Wat ik wil vertellen is waarom ik schrijf, wat ik schrijf, over wie ik schrijf. Die woordenaantallen zijn bijzaak, die zijn er om te weten of waar ik ben op het traject, niks meer, niks minder.

Superhelden3.nl is af en wordt de komende weken herschreven tot het perfect is voor publicatie in april/mei. In januari begin ik aan Nachtmerrieman, mijn eerste thriller voor volwassenen dat – als het goed is – in het najaar van 2014 bij uitgeverij Meulenhoff Boekerij verschijnt. Mijn uitdaging voor 2014 wordt om te vertellen waarom Nachtmerrieman het allerbelangrijkste verhaal is dat ik te vertellen heb, zonder al te veel te verklappen en zonder dat de nadruk op het aantal woorden komt te liggen.

CRISIS OP DE BEURSVLOER VAN HET BOEKENVAK

Stand LibrisIk maakte gisteren mijn opwachting op de inkoopbeurs van Libris. Op deze beurs kunnen boekhandelaren die aangesloten zijn bij de organisatie aanschuiven bij de stands van de diverse uitgevers. Vertegenwoordigers laten de boeken zien die net verschenen zijn, of binnenkort uitkomen en noteren orders. Daarna schudden ze elkaar de hand en nemen afscheid van elkaar. Op naar de volgende.

Er staan normaal geen auteurs.

Uitgeverij Scriptum – die mijn boek Waanzinnige Plannen uitgeeft – vroeg of ik een dagje mee wilde draaien. Ze lieten een mooie poster maken en ik kreeg een apart tafeltje. Ze maakten een flyer (waarop boekhandels werden uitgenodigd om mij te boeken voor een lezing) en legden stapels van mijn boek neer. Ik vroeg of ik ook mijn Superhelden.nlboeken en het net verschenen prentenboek ´Billy de Kip´ mocht laten zien.

´Natuurlijk!´ zei de uitgever.

Zo´n antwoord was tien jaar geleden ongehoord geweest.

Spandoek BillyEven verderop was de stand van David en Goliat, waar Billy zijn eigen spandoek had. Net uit het zicht prezen de mensen van De Fontein hun fonds aan, waaronder de beide Superhelden.nltitels. En aan de andere kant van de beurs vertelde Meulenhoff over ´Het Oceaan aan het Eind van het Pad´ van Neil Gaiman, (waarbij ze er meestal bij vertelden, dat ik hem geïnterviewd had en volgend jaar bij hen als met een boek voor volwassenen debuteer.)

Het was een beetje een surrealistisch ervaring. Drie jaar geleden wist nog niemand wie ik was, en nu lag ik overal.

De bezoekers schoven aan bij Scriptum en het eerste dat mij opviel is dat iedereen kent, soms al tientallen jaren. Het titelaanbod werd doorgenomen en er werden aantallen genoteerd.

Bescheiden aantallen.

Aan het eind van het gesprek introduceerde de uitgever mijn boek en mij en schoven de boekhandelaren een tafeltje op. Ze schudde mij de hand en bekeken ‘Waanzinnige Plannen’. En dan gebeurde er steevast hetzelfde.

‘O, jij bent van Superhelden.nl!’

Waanzinnige PlannenWe spraken over Waanzinnige Plannen (het boek, maar ook hun eigen plannen voor de boekhandel) en ik gaf ze een gesigneerd leesexemplaar. Ze vroegen wanneer Superhelden3.nl verscheen, want daar was veel vraag naar.

We namen afscheid.

Tussendoor hobbelde ik naar de stand van David & Goliat om te vertellen over Billy. De vertegenwoordiger vertelde de boekhandels verbaasd dat de bestellingen al binnenkwamen, vóórdat de folder verstuurd was, omdat men als kennisgemaakt had met onze kip via Facebook. ‘En niet alleen twee of drie stuks,’ zei de vertegenwoordigster, ‘maar soms ook twintig of dertig!’

Externe prijzenDe catering was dramatisch. Mijn broodje Tex-Mex smaakte naar hondenvoer. Misschien kwam dat omdat de prijzen extern waren.

Het was niet druk. Veel boekhandels hebben het zwaar en nieuwe boeken inkopen kosten geld. Geld dat sommige winkels niet hebben. Dus komen ze niet naar de beurs en bestellen ze geen nieuwe titels.

Maar de crisis bood ook kansen. Ik hoorde van meerdere boekhandelaren dat ze muziek waren gaan verkopen, nadat de lokale cd-winkel failliet was gegaan. Een aantal winkels had hun oppervlak recent uitgebreid met horeca, andere gingen daar binnenkort mee beginnen. De Koperen Tuin in Goes had de horeca er juist uitgegooid en meer ruimte gegeven aan de kinderboeken. En met succes.

Er waren zelfs boekhandels die hun uitbreiding hadden gecrowdfund omdat hun klanten wél bereid waren om te investeren, in tegenstelling tot de bank. Er werden steeds meer activiteiten georganiseerd, lezingen gehouden.

Die winkels floreerden.

Ik kreeg een kijkje achter de schermen van het boekenvak, sprak gedreven, hardwerkende mensen die ondanks deze moeilijke tijd nog steeds hun hart en ziel in dit vak staken, die durfden te innoveren, die nieuwe titels inkochten – waaronder die van mij – om zich te onderscheiden van hun concurrenten. Ik zag mensen die als een kind zo blij werden van ‘Billy de Kip’, boekhandelaren die ‘Waanzinnige Plannen’ meenamen, niet alleen voor de winkel, maar ook voor zichzelf, omdat het bij hun ook bruiste. Ik sprak verkopers die een (gesigneerd) leesexemplaar van Superhelden.nl halen kwamen halen voor hun neefje, zoon of buurmeisje.

Het boekenvak heeft het moeilijk, maar is nog lang niet dood.

COLD TURKEY STOPPEN MET SOCIAL MEDIA

Opgeruimd staat netjesUPDATE: Het werkt! Ik heb social media uitstaan onder schrijftijd en zit nu al dik boven de 75.000 woorden! En wanneer de kinderen uit school zijn, mag ik weer in gesprek op Facebook en Twitter, want schrijven met twee jongens om mij heen, dat is nog erger dan Social Media.

Het is een luxeprobleem. Maar de afgelopen weken vind ik het lastig om mij te focussen op datgene waar ik elf jaar geleden mijn beroep van maakte: schrijven. Het goede nieuws is dat ik tegenwoordig geen schrijftijd meer inlever omdat er geld verdiend moet worden met een andere baan. Mijn extra-curriculaire activiteiten hebben allemaal met schrijven te maken: tv-opnames voor Telekids/Boekenbakkers, lezingen op scholen voor Superhelden.nl en in zaaltjes/huiskamers voor Waanzinnige Plannen. Vooral voor dat laatste boek doe ik momenteel veel promotie, logisch aangezien het nét verschenen is. Interviews voor kranten, tijdschriften, op de radio enz. Het is waanzinnig om te zien hoe goed het boek opgepikt wordt, dus ik klaag niet over de vele aandacht.

Maar schrijven lukt steeds slechter. En Superhelden3.nl moet toch echt deze maand af. Want anders ligt het niet voor Sinterklaas en Kerst in de winkel. En als ik langer met SH3.nl bezig ben dan gepland, dan begin ik te laat aan Nachtmerrieman en ligt dat boek volgend jaar niet in de winkel.

Luxeproblemen, ik zei het al. Maar toch.

De enige manier om promotie en schrijven te combineren is om beide activiteiten strikt te scheiden. En aangezien ik de attentiespanne heb van een jonger puppy als het om Social Media gaat, heb ik besloten om de stekker eruit te trekken.

Het idee was om de dongel (die mijn pc van wifi voorziet) in de ban te doen tijdens het schrijven. Dan maar geen Wikipedia, Streetview, Synoniemen.net, Google Translate en – niet te vergeten – de muziek van  Carte Blanche. Jammer, maar dan heb ik in ieder geval ook geen toegang tot Facebook, Twitter en mail wanneer ik aan het schrijven ben.

Omslag Superhelden3.nlGelukkig bleek dat niet nodig. Antisocial voor de Mac en Cold Turkey voor de pc blijken precies dat te doen wat ik nodig heb: iedere site blokkeren die mij van het schrijven afhoudt. Niet alleen de social media sites, maar ook Stoerboek.nl en Waanzinnigeplannen.nl (zodat ik niet kan bloggen of reageren op berichtjes.)

Het afgelopen half uur heb ik het voor het eerst geprobeerd. En het werkte perfect. Een half uur geen toegang tot social media en mijn werkkamer was opgeruimd en schoongemaakt.

Morgen ga ik beginnen aan het einde van het laatste deel van Superhelden.nl. Gewoon Cold Turkey.

#ikkandat

WAANZINNIG PLAN MISLUKT

I have not failedHet was een simpel Waanzinnig Plan dat ik voor 2013 had bedacht: geen Waanzinnig Plan uitvoeren. Ik had hem al wél bedacht! En ik deelde hem met mensen die ik graag bij het project wilde betrekken. En allemaal reageerde ze hetzelfde: eerst enthousiast en daarna teleurgesteld dat het pas in 2014 ging plaatsvinden.

Toch moest ik wel. Onze jongste zoon is sinds 7 januari naar school. En omdat we de overgang van crèche naar school al groot genoeg vinden, besloten we dat hij pas na de zomer naar de BSO gaat. En dat houdt in dat mijn werktijden tot aan de vakantie gelijk zijn aan de uren dat hij naar school gaat. Op die (halve) dagen moet ik Superhelden3.nl schrijven én Nachtmerrieman en optreden op scholen en in bibliotheken. (De lezingen voor Waanzinnige Plannen geef ik gelukkig ’s avonds).

Vorige week presenteerde ik de voorleeswedstrijd Read2Me in Assen. Daar raakte ik aan de praat met enkele mensen die geïnteresseerd waren in mijn boek+lezing over ‘Waanzinnige Plannen. “Je hebt toch zelf ook wel weer een Waanzinnig Plan?” vroeg de dame. Ik antwoordde bevestigend, maar voegde er meteen aan toe dat het voor 2014 was. “Plannen moet je delen,” werd er resoluut gezegd.

Ik vertelde mijn plan. Hoe het niet over mij ging, maar over de kinderboekenbranche. Welke bekende namen er al toegezegd hebben om mee te doen. Hoe waanzinnig dit zou zijn voor leerlingen, voor auteurs, voor het hele boekenvak. Maar ook hoeveel er nog geregeld moet worden, voordat dit structureel van start kon gaan.

Het werd even stil. Maar de ogen sperden open. En toen kreeg ik dé toezegging waar ik al een jaar naar op zoek was. De locatie waardoor het WP in plaats van ‘bijna onmogelijk’ naar ‘zeer haalbaar’ ging.

Plannen moet je delen, dan gebeurt er wat. En wat er gebeurt is dit: ik geef het op dat ik dit jaar geen WP uitvoer. Dit moet er komen, en het liefst nog dit jaar. Want als je iets wilt veranderen, moet je niet wachten tot iemand anders het voor je doet.

En nee, ik zeg nog niet wat het is.