Recensie: The art of Neil Gaiman

9781781571392Goeie biografie met misleidende titel.

Iedere week lees ik een boek in het kader van #boekperweek. Lees hier meer over het initiatief.

Ik zeg niet dat ik geen schrijver was geworden zonder Neil Gaiman – die eer komt waarschijnlijk aan Stephen King toe – maar hij is absoluut van invloed geweest op mijn carrière. Deels omdat hij in de comcicreeks The Sandman liet zien dat je genres gerust dwars door elkaar heen kon laten lopen, maar vooral omdat hij vanaf het begin af aan heeft geweigerd zich in een genre- of mediumhokje te laten stoppen. Tv-series, filmscripts, romans, graphic novels, gedichten, songteksten en de eerder genoemde comics; Gaiman schrijft alles. Daarnaast is hij ook geenszins gebonden aan één genre, al zou je veel van zijn werk om onder de grote gemene deler ‘fantasy’ kunnen scharen.

In dit overzicht van zijn werk legt uit Gaiman uit waarom hij zo divers is. Begonnen als journalist, een vak waar hij naar eigen zeggen niet in uitblonk, mocht hij (aankomende) grootheden als Douglas Adams, Clive Barker en Bob Silverberg interviewen. Dat deed hij vooral om van hen het vak te leren. En één van de klachten die hij keer op keer hoorde, was dat deze schrijvers van hun uitgevers zelden carte blanche kregen om iets anders uit te proberen. Ze voelden zich in een keurslijf gedwongen waar ze niet uitkwamen. Gaiman hoorde het aan, besloot dat hem niet hetzelfde ging overkomen en zorgde ervoor dat hij iedere keer met iets anders kwam, zodat nooit iemand kon roepen: jij bent een comicschrijver, jij mag geen romans schrijven.

(Daar kan ik mij als spreker, kinderboeken-, roman-, en non-fictieschrijver met film- en stripplannen uiteraard uitstekend in vinden).

Death81De titel is misleidend (en de reden waarom ik het rijk geïllustreerde boek in eerste instantie liet liggen) omdat het suggereert dat het vooral een plaatsjesboek is met ‘art’ uit zijn strips en films. Maar het is toch echt een biografie die ingaat op zijn comics, filmscripts, boekverfilmingen, romans, graphic novels en mislukte of uitgestelde project. De tekst is deels samengesteld uit bestaande interviews, aangevuld met gesprekken die schrijfster Hayley Campbell (dochter van tekenaar en Gaimancollaborateur) Eddy Campbell.

‘The art of Neil Gaiman’ is een must read voor Gaimanfans en een aanrader voor een ieder die geïnteresseerd is in genre fiction, hoe de comic- en filmindustrie werkt of gewoon wil weten hoe een succesvolle auteur het vak leerde met vallen en opstaan. En bluffen.

In 2013 interviewde ik Neil Gaiman voor De Boekerij. Het filmpje staat hierboven, het verslag vind je hier.

‘Bent u beroemd?’

Ik signeer op de kinderboekenmarkt‘Bent u beroemd? vragen ze soms als ik in de klas kom vertellen over mijn boeken. De vraag stellen is hem beantwoorden. Want aan Paul van Loon of Carice van Houten vraag je dat niet.

Toch is er wel wat veranderd de afgelopen jaren. Kwam ik vroeger in de klas, dan begon de juf of meester met: ‘Ik moet bekennen dat ik nog nooit van u of uw boeken had gehoord.’ En zelfs de bibliotheekmedewerkers die mij van het station oppikten om mij naar de school of bibliotheek te rijden, hadden vaak geen idee wie ik was.

Dat is inmiddels wel anders. In iedere klas zitten er altijd wel twee of drie fans en de school heeft meestal wel een paar van mijn boeken. En de eerst gestelde vraag is tegenwoordig: ‘Wanneer verschijnt Superhelden3.nl?’

Superhelden3.nl(Eind september).

Gisteren was ik met mijn jongste in de speeltuin. Terwijl hij de toestellen onveilig maakte, corrigeerde ik de laatste versie van het manuscript van Trippel Trappel in de zon. Aan het eind van de middag, net toen we terug naar huis liepen, werd ik benaderd door twee schuchtere meisjes van een jaar of tien. ‘Meneer, mogen we u wat vragen?’

Dat mocht.

‘Hebt u het boek Superhelden geschreven?’

Dat had ik.

Ik stelde mij voor en vroeg of ze een fan van het boek waren.

Dat waren ze.

Het gebeurt mij niet vaker dan twee keer per jaar en altijd in mijn eigen stad en ik moet er nog steeds aan wennen, al vind ik het erg leuk.

Me and Neil before the ABCHoe het is om écht beroemd te zijn, kreeg ik mee toen ik in Amsterdam ging lunchen met Neil Gaiman. Hoewel hij relatief onbekend is in Nederland, werd hij een paar keer herkend op straat. En toen ik op twee meisjes wees (die voor een etalage met zijn boeken over hem stonden te praten), schudde hij zijn hoofd toen ik vroeg of we hen erop moesten wijzen dat hij achter ze stond.

(Later zagen we ze opnieuw en deelde hij genereus handtekeningen uit).

Er komt kennelijk een punt dat de aandacht teveel wordt. Ik ben daar nog lang niet. Als iemand mij vraagt of ik ‘de schrijver van Superhelden.nl ben?’ dan ben ik alleen maar trots.

Ja, dat ben ik, zeg ik dan. En wie ben jij?

WAAROM IK GERONIMO STILTON GEWELDIG VIND

keep-calm-and-hate-geronimo-stiltonAls er iets is dat wij kinderboekenschrijvers nog erger vinden dan BN’ers die ‘even’ een kinderboek uit hun mouw schudden, dan is het ‘de muis’.

Nee, met ‘de muis’ bedoelen we niet Mickey Mouse, en ook niet ‘Muis’ van Lucy Cousins. We hebben het natuurlijk over Geronimo Stilton.

Geronimo Stilton is de hoofdpersoon van honderden kinderboeken. Volgens het omslag is hij de schrijver van zijn eigen boeken, maar achter de titels zit een heel team van schrijvers. Het is een van oorsprong Italiaanse reeks en een waanzinnige hit in de halve wereld.

Persoonlijk vind ik de serie één van de slechts geschreven reeksen kinderboeken ooit. De zinnen zijn krom, de verhalen slecht opgebouwd. Er is nauwelijks diepgang en de boeken hangen van slechte gimmicks aan elkaar. Als schrijver word ik niet blij van de boeken en al helemaal niet van het succes.

Foto Nora SinnemaMaar een van mijn grote schrijfvoorbeelden, Neil Gaiman, is het niet met mij eens.

‘Ik denk niet dat er zoiets als slechte kinderboeken bestaan,’ zei hij tijdens een recente lezing. ‘Om de zoveel tijd is het mode om onder sommige volwassenen om een groep boeken – of een auteur – aan te wijzen als ‘slecht voor kinderen,’ boeken die kinderen niet zouden mogen lezen. Dat is snobisme. En dwaasheid.’

Als schrijver heb ik moeite met zijn uitspraak. Maar als vader? Als vader ben ik het helemaal met hem eens.

Mijn oudste zoon is negen jaar en geen lezer van nature. Waar ik als kind een boek per dag las, gaat hij liever sporten of gamen. En als hij al iets te lezen pakt, dan is de KidsWeek of de Donald Duck.

Geronimo_StiltonOf Geronimo Stilton. Het ene boek na het andere vliegt door zijn handen, soms wel één per week. We gaan regelmatig naar de bibliotheek om nieuwe titels te halen, zo snel leest hij.

Tijdens de afgelopen kinderboekenweek mocht hij – zoals altijd  – een boek uitkiezen. Hij pakte een titel met een hologram op de cover, weer een gimmick. Iedere avond las ik een hoofdstuk voor, waarna hij zelf nog een hoofdstuk las. Het boek – Deltora deel 1 – hing van clichés aan elkaar, maar was in ieder geval beter geschreven dan Stilton. En onze zoon smulde ervan!

‘Een afgezaagde, versleten idee is niet afgezaagd en versleten voor hen. Dit is de eerste keer dat het kind dit idee tegenkomt,’ aldus Gaiman.

Time MemeHet deed mij denken aan mijn eerste tijdreisboek. Ik heb geen idee meer wat de titel was, maar ik zal een jaar of acht geweest zijn. Ik weet nog wel dat ik compleet flabbergasted was. Tijdreizen, wat een geweldig idee! En wat knap van de schrijver hoe hij de hoofdpersoon terug liet gaan in de tijd om zijn eigen toekomst te veranderen!

Pas later kwam ik erachter dat het boek de zoveelste versie was van het verhaal en zeker niet de beste. Maar boeide mij dat iets? Nee, natuurlijk niet. Ik had mij vermaakt! Ik was verrast. En ik wilde meer van dit soort boeken! Ik las Arendsoog, Wipneus en Pim, De Vijf. Allemaal boeken die het predicaat ‘kwaliteit’zelden opgeplakt kregen.

Gisteren kreeg ik de volgende mail:

‘Beste meneer driel [sic],

Ik doe mijn boekbespreking over uw geniale boek superhelden1.nl.

Ik wist niet dat lezen leuk was maar door dit boek las ik zelfs in mijn vrije tijd.

Hoe dan ook ik vroeg me af of u nog tips had of andere dingen waar u me mee kan helpen.

vriendelijke groet,

Floortje (12 jaar ik mag de game spelen!)’

Ze las zelfs in haar vrije tijd! Hoe bijzonder is dat? Dat is wat boeken met je doen!

Mijn zoon vermaakt zich uitstekend met ‘de muis’ net als honderdduizenden anderen op de hele wereld. Hij leest en verliest zich in de verhalen. In plaats van dat hij een afkeer krijgt van boeken die zogenaamd ‘goed’ voor hem zijn, leest hij wat hij leuk vindt en gaat daarna hij op zoek naar meer. En daarom vind ik Geronimo Stilton geweldig.

JE HEBT HELEMAAL GEEN BUDGET OM VOOR NIKS TE WERKEN!

FreeIk krijg bijna wekelijks een variatie op deze mail:

‘Geachte heer van Driel, wij van organisatie *** zijn een fan van uw werk en willen u graag vragen als spreker/schrijver/interviewer. We hebben helaas geen budget.’

Eigenlijk zeggen ze: ‘We willen u inhuren vanwege uw expertise, maar we willen u niet betalen voor uw expertise.’

Zo werd ik gevraagd door een commerciële uitgeverij of ik een Russische schrijver wilde interviewen. Maar wel voor niks, want ze waren pas net begonnen. ‘Er komt vast media-aandacht voor,’ zei de uitgever, ‘want het is een populaire schrijver.’

Voor wie zou de publiciteit zijn, denk je, voor mij of voor de Russische schrijver?

Foto Iris CompietMijn eigen uitgever Meulenhoff vroeg mij schrijver Neil Gaiman te interviewen. Dat kostte – naast de twee interviews en de reistijd, ook een dag om de vragen voor te bereiden. Twee dagen waarvoor ik keurig werd betaald. De publiciteit die het genereerde ging – terecht – naar Gaiman en niet naar mij.

Universiteiten, netwerkorganisaties, uitgevers, noem maar op, ze sturen allemaal dit soort mails. Als ik overal ja op zou zeggen, ben ik minimaal één dag per week onder de pannen.

Maar wel onbetaald.

Ik ben niet de enige die regelmatig het verzoek krijgt om voor niks te werken. Schrijvers, ontwerpers, filmmakers, vertalers, fotografen, sprekers, allemaal worden ze enorm gewaardeerd om hun kundigheid en inzet, maar niet altijd genoeg om er voor betaald te krijgen.

Daarom dit advies: doe het niet. Je hebt namelijk helemaal geen budget om gratis te werken! Gratis werken is alleen weggelegd voor mensen met genoeg tijd en geld.

designvalueNee, ook niet voor publiciteit. Publiciteit is namelijk geen wettig betaalmiddel.

(En ook niet ‘zodat je voor een volgend project wél betaald kan worden,’ want organisaties zonder geld, hebben ook volgende keer geen geld. Dan vragen ze gewoon de volgende sukkel om voor niks te werken en heb jij het nakijken.)

Mag je dan nooit ja zeggen tegen een gratis project? Tuurlijk wel! Ik doe het regelmatig. Maar wat mij opvalt is dat de organisatoren van fantastische evenementen heel ander soort mails sturen. Die leggen uit wat ze willen bereiken met het event, wie ze willen raken, wat voor waarde ze willen creëren, voor mij en voor anderen. Op dat soort mails ga ik wél in, mits ik er tijd voor heb. En dat kan ook, omdat ik betaald word voor alle andere evenementen.

Dus zeg gewoon ‘nee’ tegen gratis, net zolang tot je je het kan permitteren om ‘ja’ te zeggen tegen de gratis evenementen die je gewoon leuk vindt. Daar heb je dan ook gewoon wel tijd en budget voor.

Wil je mij inhuren voor een (huiskamer)lezing ‘Waanzinnige Plannen’ ga dan naar de site. Het is helemaal niet zo duur.

Een mooie aanvulling op dit blog komt van Hennie Tibben: ‘Voor gratis geven heb je een budget

OVER NETFLIX, 11 SEPTEMBER EN DE IRONIE VAN ONLINE PRIVACY

Terms and Conditions11 september. De avond ervoor had ik al een account aangemaakt op het net in Nederland gelanceerde Netflix, maar ik had nu pas tijd om het aanbod echt te bekijken en de functionaliteit te testen. Ik keek een oude aflevering van Dr. Who (‘The Doctor’s Wife’, altijd voor herhaling vatbaar) en de documentaire ‘Terms And Conditions May Apply’ over hoe makkelijk we onze online privacy weggeven door overal op  ‘I Agree’ te klikken.

De ironie ontging mij niet. Want ook om van Netflix gebruik te maken, moet je akkoord gaan met een hele reeks aan voorwaarden en bepalingen. En die had ik natuurlijk niet gelezen.

De documentaire gaat uitgebreid in op hoeveel privacygevoelige informatie wij bewust en onbewust weggegeven en hoe met name de Amerikaanse overheid gretig gebruik maakt van de Big Data die Google, Facebook en andere (sociale) netwerken verzamelen. En het geeft een aantal voorbeelden van hoe het mis kan gaan: een jongen die twee dagen vastzat omdat hij ‘Let’s destroy America’ twitterde (hij ging feestvieren). Een komiek die de politie aan zijn deur kreeg omdat hij een Fightclub quote op Facebook plaatste, een schrijver van CSI die online van plan leek om zijn vrouw te vermoorden.

Ik pakte mijn iPad erbij en raadde de documentaire aan op Facebook. Opnieuw ontging de ironie mij niet.

AgreeIk vond de documentaire niet schokkend en dat was misschien nog wel het meest schokkende. Ik ben mij volledig bewust wat er online allemaal over mij verzameld wordt, en kan daar kennelijk mee leven. Wel was het vreemd om op 11 september een documentaire te kijken die om de haverklap naar dezelfde datum verwees, nu twaalf jaar geleden. De dag dat alles veranderde, zeker op het gebied van privacywetgeving.

Zelf kwam ik er op 9/11/2001 achter dat ik geen tv kon kijken. Bij werkzaamheden voor de deur hadden de stratenmakers een kabel geraakt, waardoor ik zonder kabeltelevisie kwam te zitten. Dat bleek al weken zo te zijn, maar ik wist van niets. Ik keek alleen Dvd’s of zat op internet. Online keek ik de schokkerige beelden van de vliegtuigen die zich in de torens van New York boorden. Schokkerig, omdat mijn internetverbinding nauwelijks snel genoeg was om de beelden op postzegelformaat door te geven.

Via datzelfde internet kijk ik nu twaalf jaar later probleemloos streaming naar een documentaire over internetprivacy op Netflix. In HD kwaliteit.

netflixDe voorlopige conclusie over Netflix NL: het filmaanbod is om te huilen, maar qua series valt er behoorlijk wat te genieten, vooral als je zoals ik lang niet alles gezien hebt wat er de afgelopen jaren verschenen is. Ben jij volledig bij op tv-gebied, dan heb je er voorlopig niets te zoeken. Maar voor 7,99 per maand kan ik in ieder geval een tijdje vooruit. De streamingkwaliteit is goed, zowel op TV als op de iPad. De ondertiteling daarentegen is abominabel. Verkeerd spatiegebruik (oftewel, de Engelse Ziekte), slecht vertaalde zinnen en zelfs complete spelfouten. En geen mogelijkheid om te schakelen naar Engelse titels.

Maar vanavond zit ik lekker weer te genieten van ‘The Thick of It’ waar de nieuwe Dr. Who Peter Capaldi als Malcolm Tucker tekeer gaat als een bootwerker met het syndroom van Gilles de la Tourette. Die data wordt natuurlijk weer verzameld en samengevoegd met mijn blog over het woord ‘FUCK’ en mijn uitlatingen op Facebook. Ik ben benieuwd wanneer de politie hier voor de deur staat. Een kinderboekenschrijver die vloekt, dat moet ergens een rode vlag opleveren.

De website van ‘Terms And Conditions May Apply’ vind je overigens hier. Je moet wel eerst op ‘I Agree’ klikken om de trailer te mogen bekijken.

Humor.

Een proefabonnement op Netflix neem je hier.

CRISIS OP DE BEURSVLOER VAN HET BOEKENVAK

Stand LibrisIk maakte gisteren mijn opwachting op de inkoopbeurs van Libris. Op deze beurs kunnen boekhandelaren die aangesloten zijn bij de organisatie aanschuiven bij de stands van de diverse uitgevers. Vertegenwoordigers laten de boeken zien die net verschenen zijn, of binnenkort uitkomen en noteren orders. Daarna schudden ze elkaar de hand en nemen afscheid van elkaar. Op naar de volgende.

Er staan normaal geen auteurs.

Uitgeverij Scriptum – die mijn boek Waanzinnige Plannen uitgeeft – vroeg of ik een dagje mee wilde draaien. Ze lieten een mooie poster maken en ik kreeg een apart tafeltje. Ze maakten een flyer (waarop boekhandels werden uitgenodigd om mij te boeken voor een lezing) en legden stapels van mijn boek neer. Ik vroeg of ik ook mijn Superhelden.nlboeken en het net verschenen prentenboek ´Billy de Kip´ mocht laten zien.

´Natuurlijk!´ zei de uitgever.

Zo´n antwoord was tien jaar geleden ongehoord geweest.

Spandoek BillyEven verderop was de stand van David en Goliat, waar Billy zijn eigen spandoek had. Net uit het zicht prezen de mensen van De Fontein hun fonds aan, waaronder de beide Superhelden.nltitels. En aan de andere kant van de beurs vertelde Meulenhoff over ´Het Oceaan aan het Eind van het Pad´ van Neil Gaiman, (waarbij ze er meestal bij vertelden, dat ik hem geïnterviewd had en volgend jaar bij hen als met een boek voor volwassenen debuteer.)

Het was een beetje een surrealistisch ervaring. Drie jaar geleden wist nog niemand wie ik was, en nu lag ik overal.

De bezoekers schoven aan bij Scriptum en het eerste dat mij opviel is dat iedereen kent, soms al tientallen jaren. Het titelaanbod werd doorgenomen en er werden aantallen genoteerd.

Bescheiden aantallen.

Aan het eind van het gesprek introduceerde de uitgever mijn boek en mij en schoven de boekhandelaren een tafeltje op. Ze schudde mij de hand en bekeken ‘Waanzinnige Plannen’. En dan gebeurde er steevast hetzelfde.

‘O, jij bent van Superhelden.nl!’

Waanzinnige PlannenWe spraken over Waanzinnige Plannen (het boek, maar ook hun eigen plannen voor de boekhandel) en ik gaf ze een gesigneerd leesexemplaar. Ze vroegen wanneer Superhelden3.nl verscheen, want daar was veel vraag naar.

We namen afscheid.

Tussendoor hobbelde ik naar de stand van David & Goliat om te vertellen over Billy. De vertegenwoordiger vertelde de boekhandels verbaasd dat de bestellingen al binnenkwamen, vóórdat de folder verstuurd was, omdat men als kennisgemaakt had met onze kip via Facebook. ‘En niet alleen twee of drie stuks,’ zei de vertegenwoordigster, ‘maar soms ook twintig of dertig!’

Externe prijzenDe catering was dramatisch. Mijn broodje Tex-Mex smaakte naar hondenvoer. Misschien kwam dat omdat de prijzen extern waren.

Het was niet druk. Veel boekhandels hebben het zwaar en nieuwe boeken inkopen kosten geld. Geld dat sommige winkels niet hebben. Dus komen ze niet naar de beurs en bestellen ze geen nieuwe titels.

Maar de crisis bood ook kansen. Ik hoorde van meerdere boekhandelaren dat ze muziek waren gaan verkopen, nadat de lokale cd-winkel failliet was gegaan. Een aantal winkels had hun oppervlak recent uitgebreid met horeca, andere gingen daar binnenkort mee beginnen. De Koperen Tuin in Goes had de horeca er juist uitgegooid en meer ruimte gegeven aan de kinderboeken. En met succes.

Er waren zelfs boekhandels die hun uitbreiding hadden gecrowdfund omdat hun klanten wél bereid waren om te investeren, in tegenstelling tot de bank. Er werden steeds meer activiteiten georganiseerd, lezingen gehouden.

Die winkels floreerden.

Ik kreeg een kijkje achter de schermen van het boekenvak, sprak gedreven, hardwerkende mensen die ondanks deze moeilijke tijd nog steeds hun hart en ziel in dit vak staken, die durfden te innoveren, die nieuwe titels inkochten – waaronder die van mij – om zich te onderscheiden van hun concurrenten. Ik zag mensen die als een kind zo blij werden van ‘Billy de Kip’, boekhandelaren die ‘Waanzinnige Plannen’ meenamen, niet alleen voor de winkel, maar ook voor zichzelf, omdat het bij hun ook bruiste. Ik sprak verkopers die een (gesigneerd) leesexemplaar van Superhelden.nl halen kwamen halen voor hun neefje, zoon of buurmeisje.

Het boekenvak heeft het moeilijk, maar is nog lang niet dood.

THE WRITER AT THE END OF THE WORLD

Neil Gaiman (foto Jet Poelman)(Nederlands hieronder/Dutch below)

He was smaller than I remembered him, maybe because as a writer he is larger-than-life. He was still dressed in black, just as he was ten years ago, when I first met him at the Elf Fantasy Fair. A metal Cyberman stared at me from the lapel of his jacket, probably as a reminder of the Doctor Who episode he wrote. His hair was a little less black then before and he looked older, but only a little.

We shook hands.

He was tired. Even if I hadn’t read his blog, explaining why, I could see it in his eyes. They were drowning in fatigue, weary from the traveling and the talking and the signing.

Oh, the signing.

Imagine signing a piece of paper with your autograph, adding a little doodle, meanwhile talking to the person in front of you, who’s saying ‘thank you’ in many different ways, sometimes even in a different language, or at least with a different accent. Then imagine doing this for 1.700 people, each with at least two of your books in their hand, al saying that they love you, that they love your work, that you are their favourite author.

(c) Ron van RuttenIn his blog, Neil Gaiman wrote: ‘I went on a tour. Sometimes I was on a bus, and sometimes I wasn’t. I didn’t get a lot of sleep, and I signed many many thousands of books for many thousands of really astonishingly nice and patient people.’

He wrote this right before he came to The Netherlands to talk about his astonishing new book ’The Ocean at the End of the Lane’. Or should I say ‘De Oceaan aan het Einde van het Pad’ because he was here to promote the beautiful Dutch version of the book, which even has a Dutch introduction.

Coming to The Netherlands was a happy accident, not unlike the creation of the book itself. Gaiman thought his wife – rockchicksingersongwriter Amanda Palmer – was attending Lowlands this year. When he was asked to speak at Lowlands, he didn’t hesitate. It was only after he said yes he found out that the concert wasn’t happening. Amanda had just forgotten to remove it from the calendar.

It’s fitting, in a way, because the book is here because of Amanda too. It started out as a short story he wrote for her because he missed her. She was recording her new album in Melbourne and he was writing about the ocean and the end of the lane. The short story became a novelette, the novelette became a novella. The novella became a novel and the novel became a best selling book all over the world.

(c) Ron van RuttenMy first novel for adults, called ‘Nightmare Man’ is going to be published by Meulenhoff Boekerij, next year. They knew I was a big fan of Gaiman, so they asked me if I wanted to interview him in two Dutch bookstores.

Three problems: I was supposed to on holidays in France that week. And I was a fan boy, and an interviewer should have some distance from the subject he’s interviewing and not be fawning all over him. And I had never interviewed anyone in front of a live audience.

So I said yes.

I decided not to be a fan boy. I was there solely to let him speak, to let him shine. I asked questions about his new book and how it came to be.

I didn’t ask him anything about The Sandman.

When we finished, Neil started to sign the first of a few hundred copies of The Ocean and I read my tweets, anxious to now what the audience thought of our conversation.

‘You’re such a fan boy,’ the first tweep said.

O, well.

The highlight of the first interview was when I asked him about feeling insecure when writing. ‘The Ocean at the End of the Lane, I just wrote for Amanda,’ he said. ‘But when writing the prelude to The Sandman, I feel like 25 million people are reading over my shoulder, saying: ‘Nah, that’s not good enough.’

‘So, you don’t wake up looking in the mirror, saying: “I’m fucking Neil Gaiman!”, write awesome stuff and then, at the end of the day, you go on … hugging Amanda?’ I asked.

‘So, you say, in the morning I’m fucking Neil Gaiman,’ he said, ‘and in the evening I’m fucking Amanda Palmer?’ he added.

Foto Nora SinnemaThe audience was in stitches.

I learned some new things. I learned about him and Terry Pratchett plotting a sequel to Good Omens in 1988 in a hotel in America (where they shared a room to cut back in the costs). I found out who his companion would be, if he was The Doctor for one day.

Neil makes a pictureMe and Neil before the ABCWe had lunch and we talked. We paid a surprise visit to the ABC Bookstore who designed a beautiful window in his honour. We took a picture of him and two of the booksellers – all of them dressed in black – and Neil said: ‘We are a conspiracy of black.’ And I thought: if that was the title of a book, I would buy it.

I did buy ‘’Neil Gaiman’s ‘Make Good Art’ speech’ there, as a book, because it’s one of the most inspiring things I’ve ever read. You can watch it for free online, or read the transcript, but I bought the book, because I want this on my desk when I write and because it’s so beautifully designed.

Neil signed some copies of some of his books that were for sale at the bookshop and then we left.

And we talked some more.

I said, even though he is very nice and accessible and a real human being instead of this larger-than-life writer, it was still weird for me to be here and talk and have lunch, because I grew up with his writing for the last 25 years.

He said: ‘I know. I was talking to Stephen King some time ago and I experienced the same thing. I grew up with him and now here he was with me.’

We also talked a little in the office of the book store, just before the first interview. We talked about our fathers and  how proud they are of us, about how being on stage was completely different for him than for his wife Amanda. I showed him the first copy of my new picture book ‘Billy the Kip’ and he thought the artwork was amazing. And it is.

We sat and we didn’t talk for a while and played with our phones, tweeting and texting and waiting for the first interview to start.

UtrechtThe second day we did again, in Utrecht.

We made a joke about Gaimangate. We talked, on stage, in front of 275 people. They listened, they laughed. Neil read a chapter from my English version of The Ocean, which was dripping with water, because it had unknowingly been lying in a pool of water spilled from my glass.

I thought it was fitting. We just brought the ocean with us.

My wife was in the audience this time and she enjoyed herself, which was important to me.

We finished. The audience applauded. Neil stood up from his easy chair and left the stage to do the signing. He signed my copies of the books – and one for my father who turned 74 this week. We said our goodbyes and I left.

Signed by NeilAfter the signing he went on a bus with his family to do the whole thing again on Lowlands. And then he took a plane to Portsmouth where they named a street after ‘The Ocean at the End of the Lane’. I was not there. I read about it from his tweets and from the tweets from the people who were at Lowlands or at the newly named lane, like everybody else.

I went to bed and couldn’t sleep and wrote this blog.

And read his book. Again.

 

 

DE SCHRIJVER AAN HET EIND VAN DE WERELD

Hij was kleiner dan ik mij herinnerde, misschien omdat hij als schrijver ‘larger-than-life’ is. He was in het zwart gekleed, net zoals tien jaar geleden toen ik hem voor het eerst ontmoette op de Elf Fantasy Fair. Een metalen Cyberman sierde de revers van zijn jas, waarschijnlijk als een herinnering aan de episode van Doctor Who die hij schreef. Zijn haar was iets minder zwart dan voorheen, en hij zag er iets ouder uit, maar niet veel.

We gaven elkaar een hand.

Foto Thomas Olde HeuveltHij was moe. Zelfs als ik zijn blog niet gelezen had, waarin hij uitlegde waarom, dan had ik het nog aan zijn ogen kunnen zien. Ze verdronken haast in vermoeidheid, moe van het reizen en het praten en het signeren.

O, het signeren.

Stel je voor dat je een stuk papier signeert, er een tekeningetje bijzet, terwijl de persoon voor je op verschillende manieren ‘dank je wel, ‘zegt, soms zelfs in een andere taal of in ieder geval met een ander accent. Stel je nu voor dat je dat doet met 1.700 mensen die allemaal minimaal twee boeken van jou bij zich hebben, die allemaal zeggen dat ze van je houden, dat je hun favoriete auteur bent.

Op zijn blog schreef Neil Gaiman: ‘Ik was op tournee. Soms zat ik in een bus en soms niet. Ik sliep niet veel en ik signeerde vele vele duizenden boeken voor vele duizenden ontzettend aardige en geduldige mensen.’

Hij schreef dit vlak voordat hij naar Nederland kwam om te praten over de Nederlandse editie van zijn prachtige boek ‘De oceaan aan het einde van het pad’, waarvoor hij zelfs een voorwoord schreef.

Eigenlijk was het een ongeluk dat hij naar Nederland kwam, net zoals het boek ook een gelukkig toeval was. Gaiman dacht dat zijn vrouw, de rockzangeres Amanda Palmer, naar Lowlands zou komen. Toen hij gevraagd werd om op Lowlands wilde spreken, zij hij meteen ja. Pas daarna kwam hij erachter dat het concert van Amanda niet doorging, maar dat ze de datum was vergeten door te strepen op de kalender.

Ergens past dat wel, want het ontstaan van het boek kwam ook door Amanda. Hij schreef het als een kort verhaal voor haar, omdat hij haar miste. Zij nam haar nieuwe album op in Melbourne en hij schreef voor haar over de oceaan aan het einde van het pad. Het korte verhaal werd een novelle, de novelle een roman en de roman een bestseller over de hele wereld.

Nachtmerrieman, mijn eerste boek voor volwassenen, komt volgend jaar uit bij dezelfde uitgeverij en zij vonden het een goed idee als ik Neil Gaiman zou interviewen in twee boekhandels. Ze wisten dat ik een grote fan was, tenslotte.

Twee problemen: Ik was die week op vakantie in Frankrijk en ik was een fan. En een interviewer moet een zekere afstand zien te bewaren tot zijn onderwerp, en niet over hem heen kwijlen tijdens het gesprek.

Dus ik zei ja.

Ik besloot om mij niet als een fan te gedragen. Ik was er slechts om hem te laten stralen. Ik stelde vragen over zijn nieuwe boek en hoe het was ontstaan.

Ik vroeg niets over ‘The Sandman’.

Toen we klaar waren, begon Neil met het signeren, las mijn tweets, benieuwd naar wat het publiek van ons gesprek had gevonden.

‘Wat ben je toch een fan,’ twitterde de eerste.

Ach ja.

Foto Iris CompietHet hoogtepunt van het eerste interview was toen ik hem vroeg of hij ook wel eens onzeker was wanneer hij schreef. ‘De oceaan aan het einde van het pad schreef ik voor Amanda,’ antwoordde hij. ‘Maar bij het schrijven van de prelude voor The Sandman heb ik constant het gevoel dat 25 miljoen lezers over mijn schouder meelezen en roepen ‘Nee, dat is niet goed genoeg’.

‘Dus,’ zei ik. ‘Je staat niet op, kijkt in de spiegel, zegt: I’m fucking Neil Gaiman!’gaat iets fantastisch schrijven en dan … knuffel je Amanda?’

‘Dus ’s morgens ben ik ‘fucking Neil Gaiman’ en ’s avonds fuck ik Amanda Palmer?’ bedoel je?

Het publiek kwam niet meer bij.

Ik leerde ook nieuwe dingen. Hij vertelde dat hij en Terry Pratchett al in 1988 een vervolg op ‘Hoge Omens’bedachten, in een hotelkamer in Amerika, waar ze samen een kamer deelden om kosten te sparen. En we kwamen erachter wie zijn assistent zou zijn, als hij voor één dag De Doctor zou zijn.

We lunchten en we spraken over het vak. Als verrassing bezochten we The American Book Centre, die een prachtige etalage had ingericht met zijn boeken. We namen een foto van hem en twee verkopers, alle drie in het zwart gekleed, en Neil zei: ‘We are a conspiracy of black.’ En ik dacht: een boek met die titel, ik zou het kopen.

Wat ik kocht was een exemplaar van ‘Make Good Art’, een speech die je gratis online kan kijken. Het is een van de meest inspirerende dingen die ik ooit las en ik wilde een kopie van de speech op mijn bureau hebben. En het boekje is ook nog eens prachtig vormgegeven.

Neil signeerde een aantal boeken die er lagen en we vertrokken weer.

Onderweg spraken we verder.

(c) Ron van RuttenIk zei dat, hoe aardig en hoe toegankelijk hij ook is, het toch raar was voor mij om met hem te praten. Hij is een schrijver waar ik al 25 jaar alles van lees en nu hebben we ineens een gesprek, al wandelend door Amsterdam.

Hij zei dat hij het herkende. ‘Ik zat laatst tegenover Stephen King en ik had precies hetzelfde,’ zei hij. ‘Ik ben met hem opgegroeid en daar zat hij.’

We spraken over onze vaders en hoe trots ze op ons zijn en over hoe op het toneel staan voor hem compleet anders is dan voor zijn vrouw. Ik liet hem het eerste exemplaar van mijn nieuwe prentenboek ‘Billy de Kip’ zien en hij zei hoe mooi hij de tekeningen vond. (En dat zijn ze)

We zaten stil en we spraken een tijdje niet. We speelden met onze telefoon, twitterden, stuurden sms’jes en wachtten af totdat het eerste interview begon.

De volgende deden we het nog een keer in Utrecht.

We maakten een grap over ‘Gaimangate’. We hadden een conversatie op het toneel voor bijna 400 mensen. Er werd gelachen en geluisterd. Neil las voor uit de Engelse editie van De Oceaan, een drijfnat exemplaar omdat het boek in een plas water bleek te liggen, gemorst uit mijn glas. Ergens klopte het wel, we hadden gewoon de oceaan met ons meegenomen.

Mijn echtgenote zat in het publiek en vermaakte zich, wat weer belangrijk voor mij was.

We beëindigden ons gesprek. Neil kreeg een groot applaus en stond op om te gaan signeren. Hij signeerde een exemplaar voor mij en voor mijn vader die een paar dagen daarvoor 74 was geworden. We namen afscheid van elkaar en ik vertrok.

OceanNaderhand stapte Neil op een bus met zijn schoonfamilie en reisde af naar Lowlands om het allemaal nog een keer te doen. Daarna pakte hij het vliegtuig naar Portsmouth waar ze een straat naar zijn boek hadden genoemd. Ik was er niet bij. Ik las erover via zijn tweets, net als ieder ander.

Ik ging naar bed en kon niet slapen en schreef dit blog.

En ik las zijn boek nog een keer.

WAAR BEN IK WANNEER?

Marcel-van-Driel-lezing-002-940x198De vakantie is bijna afgelopen. De komende weken ben ik op een aantal plekken in Nederland te vinden:

Schrijver en held Neil Gaiman komt op 16 en 17 augustus naar Nederland. Ik interview hem in Rotterdam (vol!) en Utrecht (aanmedlen verplicht!) en daar kun jij bij zijn!

Ik geef een workshop op 14 september tijdens de ‘Middag van het Kinderboek’ van Ted van Lieshout. Het belooft een interessante dag te worden. Klik hier voor gratis kaartjes.

Tijdens de ‘Get Social Experience’ op 24 september vertel ik iets over Waanzinnige Plannen en Social Media. En er zijn nog veel meer geweldige sprekers! Kaarten koop je hier.

UW SCHRIJVERT IS OP VAKANTIE

Billy op vakantie

(Illustratie: Jort van der Jagt)

De schoolvakantie is eindelijk aangebroken! (Midden-Nederland was als laatste aan de beurt dit jaar). Het huis is aan de kant en de sleutel ligt klaar voor de huisoppas. Het manuscript voor Boekenbakkers is goedgekeurd en het prentenboek over ‘Billy de Kip’ is naar de drukker.Vakantie

Jeuh, ik mag op vakantie.

Dat betekent ruim twee weken geen blogs en weinig social media. Voor als je toch nog wat wilt lezen tijdens mijn afwezigheid, heb ik mijn laatste blogs en berichten voor je op een rijtje gezet:

Waanzinnige Plannen maak je tijdens je vakantie.

Schrijver en held Neil Gaiman komt op 16 en 17 augustus naar Nederland. Ik interview hem in Rotterdam en Utrecht en daar kun jij bij zijn!

Waarom Billy de Kip drie vaders heeft.

Managementboek.nl interviewde mij op ‘papier’ en maakte een podcastuitzending. Klik hier om naar de site te gaan (en daarna op blauwe tabblad ‘Interviews’). Je kunt hier ook het boek bestellen voor je eigen vakantie.

Ik geef een workshop op 14 september tijdens de ‘Middag van het Kinderboek’ van Ted van Lieshout. Klik hier voor gratis kaartjes.

Tijdens de ‘Get Social Experience’ op 24 september vertel ik iets over Waanzinnige Plannen en Social Media. En er zijn nog veel meer geweldige sprekers! Kaarten koop je hier.

En je kunt natuurlijk ook altijd één van mijn boeken kopen. Ik beloof je dat ik iets leuks zal doen met de royalties. *grijns*

Fijne vakantie en tot over een paar weken!

Marcel van Driel

LAAT MIJ NEIL GAIMAN JOUW VRAAG STELLEN

Oceaan aan het eind van het padUPDATE: ROTTERDAM IS VOL! VOOR UTRECHT MOET JE TOCH RESERVEREN!

Deze zomer komt schrijver Neil Gaiman naar Nederland om zijn nieuwe boek ‘De oceaan aan het eind van het pad’ te promoten. Behalve op Lowlands, geeft hij acte de presence in twee Nederlandse boekhandels, waar hij uit zijn nieuwe roman voorleest en door mij geïnterviewd zal worden. En jij kan daar bij zijn!

Van het vijftal schrijvers dat mij direct beïnvloed heeft, is Gaiman de enige die ik ooit ontmoette. Ik was één van de fans die tijdens de Elf Fantasy Fair in de rij stond voor een handtekening, een praatje met hem maakte en naar zijn lezing luisterde. Gaiman staat bekend als een van de meest sympathieke schrijvers uit het vak en daar bleek geen woord van gelogen. Hij nam voor iedere fan de tijd en nam zelfs zonder gene mijn debuut ‘Een elfje in de sneeuw’ in ontvangst dat ik voor hem meegenomen had.

Ik was nog jong.

Zijn nieuwe boek ‘De oceaan aan het eind van het pad’ is werkelijk prachtig! Het is een behoorlijk introvert verhaal, de terugblik van een naamloze volwassene die zich zijn bijzondere (en soms verschrikkelijke) jeugd herinnert. Het is literaire fantasy, ergens tussen zijn eigen boek Coraline en de boeken van John Green en David Mitchell in. Het slot is één van de mooiste eindes die ik de afgelopen jaren las.

De Nederlandse editie van het boek is een hele bijzondere! Niet alleen schreef Gaiman een exclusief voorwoord (met een verwijzing naar Utrecht!) , het boek bevat ook een deel van de handgeschreven versie van het oorspronkelijke manuscript. Het boek is vanaf 12 augustus in de boekhandel te vinden.

Neil signeert OceaanOp vrijdagavond 16 augustus interview ik Gaiman in boekhandel Polare Rotterdam (voorheen Donner) om 19.00 uur en op zaterdagmiddag zijn we in Polare Utrecht (voorheen Broese) om 12.00 te zien. Toegang is gratis, maar reserveren is noodzakelijk. Gaiman leest uiteraard ook voor en signeert zijn nieuwe boek.

De nadruk in de interviews komt te liggen op zijn nieuwe roman, maar ik stel zeker ook vragen over zijn andere werk, zoals zijn magnum opus The Sandman (waar dit jaar een vervolg/prequel op komt), zijn jeugdboeken of zijn boekverfilmingen.

Maar misschien heb jij ook een prangende vraag die je dolgraag zou willen stellen aan de meester? Zet hem in dat geval hieronder in het commentaar. De beste/leukste/origineelste vragen neem ik mee. Ik kan niet garanderen dat ik ze stel – ik weet van te voren ook niet hoe zo’n gesprek verloopt – maar ik ga er zeker mijn best voor doen!

Ik hoop je de 16e of de 17e te kunnen begroeten!