Waarom laat Marktplaats heling van illegale e-books toe?

Marktplaats.nl is geweldig, laat ik daar mee beginnen. Niet alleen hebben veel van mijn oude spullen een nieuwe eigenaar gevonden, maar ik heb via de site ook de hand kunnen leggen op boeken en strips die nergens meer verkrijgbaar zijn. Het werkt goed en snel en betrouwbaar.

Maar helaas werkt het bedrijf ook heling in de hand.

Op Marktplaats worden sinds jaar en dag illegale e-books verkocht. En daarmee begeeft Marktplaats.nl zich op glad ijs, want hoewel de rechter in 2015 oordeelde dat het verkopen van tweedehands e-books in theorie mogelijk is, beval het ook dat de verkoop van tweedehands e-books via Tom Kabinet gestaakt moest worden, omdat de site niet kon garanderen dat de e-books legaal verkregen waren en slechts eenmaal werden doorverkocht.

Een blik op het aanbod op Marktplaats.nl maakt duidelijk dat het om illegaal aanbod gaat. Collega Jen Minkman zag een lijst met titels – onder andere van Hugo Borst, Eric Corton, Simone van der Vlugt en haarzelf – te koop voor slechts 1 euro per stuk. Voor alle duidelijkheid, dat is gemiddeld wat een schrijver aan de verkoop van een (papieren) boek verdient. En geen cent van die euro gaat naar de schrijver, de uitgever of de boekhandel.

Jen waagde er een Facebookpost aan en ik een tweet.

De tweet ging rond, werd opgepikt door onder andere Eric Corton die hem doorstuurde naar zijn uitgever en stichting Brein.  Literaire website Tzum pikte het bericht direct op en ook de auteurs zelf lichtten hun eigen uitgevers in. Iedereen kwam meteen in actie en de advertentie is inmiddels verwijderd.

Maar het probleem is hier niet mee opgelost. Het probleem is namelijk niet de oplichter (oplichters zullen er altijd zijn) en zelfs niet de onnadenkende consument die op korte termijn goedkoop uit denkt te zijn. Het probleem is Marktplaats. Want inmiddels staat het aanbod van een ‘nieuwe’ aanbieder alweer online met nagenoeg exact dezelfde titels. En deze keer kosten de boeken zelfs maar 0,75 cent. En deze blijft staan totdat wij in actie komen, waarna de volgende aanbieder komt en de volgende en de volgende.

Wij kunnen dit niet oplossen. Wij moeten mooie boeken schrijven en uitgeven, niet politie-agentje spelen op een website en iedere illegale aanbieder als oplichter aangeven. Dit probleem moet aan de voorkant worden aangepakt door de site die deze praktijken faciliteert.

Tweedehands e-books aanbieden kan niet in Nederland. Niet zonder een gedegen controle dat het boek daadwerkelijk in het bezit is van de koper, en slechts eenmalig verkocht wordt, zo oordeelde de rechter. Een grote speler als Marktplaats zou hier zijn handen niet aan moeten willen branden. Mijn vraag – namens alle schrijvers en uitgevers van Nederland – aan Marktplaats: wat gaan jullie hier aan doen?

Reacties

  1. Ik ben het helemaal met je eens. Als hieraan geen paal en perk wordt gesteld zal de bron van goede e-books opdrogen want dan kan geen schrijver er meer (een deel van) zijn geld mee verdienen.

    Tweedehands e-books verkopen blijft overigens wel een dingetje. Een papieren boek dat je gekocht en (hopelijk) gelezen hebt verkoop je voor een euro of wat aan de kringloopwinkel of op Koningsdag. Maar hoe verkoop je een e-book?

    • Jen Minkman zegt:

      Daar zou een systeem voor moeten zijn. Als je een boek bij Kobo koopt, zou er een knopje moeten zijn met ‘verkoop dit boek weer’ en als dat dan door iemand anders gedaan wordt, zou dat boek uit je digitale bieb moeten verdwijnen. Dat kan, want zo werken restituties ook (je kunt op Kindle binnen een week je boek terugbrengen). Maar het is nu te eenvoudig om je boek ook stiekem te rippen en te exporteren naar je pc. Daardoor kun je dit niet doen met de huidige techniek. Dus tot er een goed systeem in werking is, mag het gewoon niet. Er is niet aan te tonen dat je dat boek echt hebt verwijderd enen niet hebt kunnen kopieren. Helaas. Het zou eigenlijk wel moeten kunnen.

  2. Ik vind dat er nog een hoop mis is met thema’s als bezit en eigenaarschap van gekochte ebooks, inclusief dus de mogelijkheid om gekochte ebooks door te (kunnen) verkopen als je ze gelezen hebt. Ik heb het recht om er voor te betalen en ze te ‘kopen’ maar mag ze vervolgens niet als mijn eigendom beschouwen. Idealiter zou het normaal moeten zijn om ook je gekochte ebooks te kunnen doorverkopen via Marktplaats maar zoals je terecht al aanhaalde, daar zitten haken en ogen aan vast die het voor nu bijna onmogelijk maken.

    Over dit soort praktijken bij Marktplaats hoeft er echter geen discussie te ontstaan wat mij betreft want het is hartstikke illegaal, het is broodroof voor schrijvers en ik vind het ook nog eens een belediging voor iedereen die wel netjes zijn ebooks en digitale strips koopt in de webwinkels. Marktplaats kan en moet mijns inziens meer doen om dit soort advertenties van hardnekkige adverteerders tegen te gaan.

  3. Ik denk niet dat je dit op welke manier dan ook tegen kunt houden. Het zal altijd kinderlijk eenvoudig blijven om een ebook te rippen gezien ieder besturingssysteem een screenshot functie heeft. En ik vraag me dan ook af of het redelijk is om de schuld volledig bij marktplaats neer te leggen, op Facebook zijn er meer dan genoeg groepen waar je vanalles kunt kopen en verkopen zonder dat daar ook maar enige vorm van controle op is. Dus ik denk dat deze vorm van “oplichting” er altijd zal zijn.

    • Marcel van Driel zegt:

      Deels mee eens. Maar lang niet alle mensen weten alle kanalen te vinden en Marktplaats is wel heel toegankelijk. Daarnaast claimt Marktplaats zelf dat ze oplichters willen weren.

    • Het stelen zal technisch altijd mogelijk blijven.

      Belangrijker is dat de potentiële kopers veel beter weten wat legaal is en wat niet, dat ze een veel betere intuïtie krijgen voor wat oké is en wat niet en daar ook naar gaat handelen. Als lezers geen gestolen boeken meer willen kopen omdat ze weten dat het fout is, is diefstal niet langer de moeite waard.

      Dat het moeilijk is om de kopers op te voeden, blijkt wel uit de levendige illegale handel in andere virtuele goederen, zoals muziek, films, games, software.

  4. Pierre Verkerk zegt:

    Een veel groter probleem zijn de criminele organisaties, die zich verrijken via o.a betaalde nieuwsgroepen enz. Dan is Marktplaats nog kinderspel. Google maar eens op bijv. ” Megaupload ”
    Brein verwijderde inmiddels al 8000 verwijzingen naar onze eboeken.

Trackbacks

  1. […] lezers en de strekking was duidelijk: dit moet stoppen! Het werd al snel opgepakt door auteurs als Marcel van Driel, Iris Houx en Marijke F. Jansen en ook de literaire website Tzum schreef er meerdere berichten […]

Laat wat van je horen

*